عرب نجات - شهر آیسک از توابع شهرستان سرایان است .کلمه آیسک به گفته گذشتگان مخفف ایاس به اضافه «ک» تصغیر است و در فرهنگ مردم جنوب خراسان به معنی هوای صاف و روشن است.

ایاس شهری بزرگ و آباد بوده که به دلایل نامعلومی معدوم و آیسک فعلی جایگزین آن شده است. آیسک از سال 1379 به شهر تبدیل شد و جمعیتی بالغ بر 6 هزار نفر دارد و بخش آیسک نیز حدود 12 هزار نفر جمعیت در خود جا داده است.

محوطه باستانی کله کوب خود گواهی بر پیشینه تاریخی آیسک است که نشان از تمدنی بزرگ دارد. به دنبال انجام عملیات لایه نگاری در این محوطه به عنوان یکی از کهن ترین محوطه تاریخی خراسان جنوبی مشخص شد که پیشینه آن به عصر نوسنگی تا عصر آهن مربوط می شود.

در جریان لایه نگاری لایه های زیرین محوطه، مقداری استخوان، ابزار سنگی واستخوانی روی سطح های استقراری در دوران نوسنگی کشف شد که یافتن این داده ها اطلاعات خوبی در مورد شیوه های معیشتی ساکنان به دنبال خواهد داشت و کار مطالعات هنوز ادامه دارد. در این مکان سپس آثار دوره مس - سنگی شامل دیوار، اجاق و داده های مادی - فرهنگی چون سفال و ابزارهای سنگی یافت شد و پس از آن می توان دوران مفرغ را با داده هایی مانند تدفین های چمباتمه ای با سنت های محلی نظیر قرار دادن خشت روی سر مردگان، ریختن گل روی اجساد و همچنین قلوه سنگ روی گل معرفی کرد.

لایه نگاری محوطه کله کوب آیسک تداوم و تبعیت از الگوهای معماری را در دوران کالکولیتیک و مفرغ نشان داده است، به گونه ای که سازه های عصر مفرغ هم راستا با آثار معماری کالکولیتیک مشخص شد.

کشف نشانه هایی از مالکیت با به دست آمدن مهری مفرغی و تجارت مناطق فرامنطقه ای مانند فرآوری سنگ لاجورد ، یشم و تنوع جنس ابزارهای سنگی نشان از ورود به مرحله آغازین شهرنشینی در این محوطه  دارد. داده های مادی وفرهنگی مانند ظروف سفال خاکستری در عصر آهن به همراه قطعات اشیای آهنی نیز در آخرین لایه فرهنگی این محوطه به دست آمده است. همچنین در این کاوش ها مقادیری زغال و نمونه سفال جمع آوری شد تا برای تاریخ گذاری و کاوش آتی مورد ارجاع قرار گیرد.

کله کوب محوطه کوچکی است که شواهد پیچیدگی اجتماعی را در اواخر دوره کلکولیتیک شامل می شود و برهم کنشی از مناطق مختلفی شامل فلات ایران، آسیای میانه و محوطه های جنوب شرق ایران را در این محوطه شاهد هستیم.

مهمترین یافته کاوش یافتن شواهدی از اوروک در این حوزه جغرافیایی است که این مسئله نشان از حضور گروه های مختلف قومی در منطقه یا ارتباطات فرامنطقه ای است.

با ورود به دوره اوروک و افزایش جمعیت شاهد پدیده ای تحت عنوان گسترش اوروک هستیم.