printlogo


آن روی سکه بخش مرکزی قاین
مهاجرت شدت گرفت

فرخ نژاد-کم شدن جمعیت روستاها مختص نقطه ای خاص نیست با مردمان هر سرزمینی از خراسان جنوبی که همکلام شوی از هجرت ساکنان آن دیار به دلایل مختلف از جمله نبود شغل، کم آبی، از بین رفتن دامداری و کشاورزی به واسطه جاخوش کردن خشکسالی ها  و گاهی هم فراهم نبودن زیرساخت ها می گویند.
هرچند بیشتر آنان هم یک روی سکه را ندیده و داشته و نداشته ها را با یکدیگر می بینند اما روی سکه ای که بیش از همه در بخش مرکزی قاینات خودنمایی می کند مهاجرت اهالی آن است طوری که از 88 روستای این بخش 64 تا دارای دهیاری بوده و بقیه به دلیل به حد لازم نرسیدن جمعیت، دهیاری ندارد و این یعنی کم شدن جمعیت روستاهای این بخش.
اگر هم چاره ای برای آن چه که عامل و سبب مهاجرت روستاییان و خالی از سکنه شدن روستاهای این بخش شده اندیشیده نشود به طورحتم بر تعداد روستاهای خالی از سکنه که اکنون تعداد آن کم است افزوده خواهد شد و از جمعیت روستاهایی که هنوز کور سویی از امید در آن ها وجود دارد کاسته خواهد شد و اتفاق خواهد افتاد آن چیزی که نباید رخ دهد.
رخداد مهاجرت در روستاهای بخش مرکزی آن قدر آشکار بوده که رئیس شورای این بخش از آن نگران است و دغدغه اش این است که اگر اوضاع به همین منوال پیش رود شاید دیگر بعدها نتوان نسخه ای برای پادگان های جمعیتی(روستاهای مرزی که در حکم یک پادگان برای حفاظت از مرز هستند) اندیشید که اکنون با اندک هزینه ای می توان از مهاجرت از این مراکز جلوگیری کرد. اشاره ای که «محسن زراعتکار» درباره موضوع مطرح شده دارد این است که برخی از روستاها برای بهره مندی از شورای اسلامی به حد لازم  جمعیت نرسیده و به سبب برخی دلایل دیگر، اعضای شورای بخش مرکزی برای 4 روستای بخش، دهیار تعیین کردند.
 علاوه براین برخی روستاها که خالی از سکنه شدند هم به ادعای وی شاید در حال حاضر تعداد آن ها زیاد نباشد اما اگر چالش های سر راه روستاهای بخش به همین منوال ادامه یابد نمی توان آینده درخشانی را برای روستاهای بخش مرکزی تصور کرد.
جمع بندی چالش ها
به گفته وی اعضای جدید شورای بخش مرکزی قاین در حال جمع بندی مشکلات و چالش های روستاها برای انعکاس به مسئولان و متولیان امر هستند تا مسئولان با اطلاع از آن بهتر برای رفع آن چاره اندیشی کنند.
رئیس شورای بخش مرکزی قاینات با اعتراف به این که مسئولان و اهالی روستاهای این بخش تنها یک روی سکه یعنی کم و کاستی ها را نمی بینند و به خدمات و زیرساخت هایی هم که دراین سال ها به نقاط روستایی سرازیر شده و رفته هم آگاهند می گوید :اما انتظار آن ها در مورد بخش مرکزی قاینات که دارای بیشترین تعداد روستا در بخش های استان است بیش از این هاست. «زراعتکار» ادامه می دهد: بیشتر مشکلی که اهالی روستاهای بخش مرکزی را می آزارد نبود شغل است زیرا جا خوش کردن خشکسالی در استان سبب شده تا روستاییان ممر درآمدشان که از محل مشاغلی مانند کشاورزی و دامداری است را از دست بدهند.
به علاوه چشمه های زمین هم به دلیل خساست آسمان در این سال خشکی ها خشکید و بیشتر قنات های روستاها هم از تاب و تب افتاده است و از تب و تاب افتادن منابع آب آبادی ها نیز سبب شده تا دیگر روستاییان منبع درآمدی نداشته باشند.
سدی به نام ضامن
از همه مهم تراین که روستاییان اگر بخواهند شغلی دست و پا کنند آن هم با تسهیلاتی که برای ایجاد مشاغل روستایی می دهند در بانک ها  با مانع و سدی به عنوان ضامن رو به رو می شوند که بیشتر وقت ها مجبور می شوند عطای وام را به لقایش ببخشند زیرا بانک ها سند های واحدهای مسکونی و املاکی که اشخاص دارند را به عنوان وثیقه قبول نمی کنند. به گفته وی هر روستایی از بخش مرکزی قاین دارای استعداد و قابلیت خاصی از قبیل صنایع دستی، بوم گردی و... است و اگر این ظرفیت ها زنده شود می توان گامی برای ایجاد اشتغال در بخش برداشت. هرچند در برخی از روستاها به این قابلیت ها پرداخته شده اما تا رسیدن به سرمنزل مقصود راه زیادی است. به علاوه لازم است نهادها و سازمان های مسئول مشوق های بیشتری برای آن هایی که به ایجاد اشتغال در روستاها همت می کنند در نظر بگیرند تا اگر در میان راه به مشکلی هم برخوردند دلسرد نشده و از نیمه راه برنگردند.
دیگر این که لازم است به طور حتم زنده کردن قنات ها را مسئولان در روستاها در دستور کار قرار دهند تا با رسیدن آب به کام تشنه روستاییان آن ها هم دلگرم به ماندن شوند زیرا در حال حاضر 10 روستای بخش مرکزی قاین آب آن ها به وسیله تانکر تامین می شود.
از همه مهم تر هدر رفت منابع آب کشاورزی در روستاها به واسطه استفاده از روش های سنتی و قدیمی است که باید کانال کشی مسیرهای انتقال آب و لوله گذاری آن هم مورد توجه باشد.
همچنین چون جمعیت روستاها روز به روز در حال کم شدن است نمی توان پیشنهاد اجرای پروژه های عمرانی و زیرساختی همانند سالن ورزشی، کتابخانه و...  دراین نقاط داد.
به گفته وی درحال حاضر مشکل اصلی روستاها جمعیت کم آن هاست.
بخشدار مرکزی قاین هم شدت یافتن روند مهاجرت در روستاهای این بخش را به دلیل تداوم قهر طبیعت و آثار و عواقبی که بر اشتغال روستاییان گذاشته است قبول دارد اما به این موضوع هم اشاره می کند که برنامه های اشتغال زایی زیادی برای روستاییان که خواهان ایجاد مشاغل در روستاهای خود هستند تدوین شده است که می توانند از این فرصت استفاده کنند .
البته بهره مندی ساکنان روستاهای بخش مرکزی از زیرساختی مانند گاز به دلیل موقعیت کوهستانی آن ضروری به نظر می رسد که امسال آن طور که «رمضان پور» می گوید: گاز رسانی به 21 روستای این بخش دردستور کار است.
به علاوه تداوم خشکسالی ها سبب شده تاگردونه آب رسانی سیار به سمت روستاهای این بخش بچرخد طوری که اکنون 6 روستای زیر 20 خانوار بخش، آب شرب آن ها به وسیله تانکر تامین می شود. همچنین برای ایجاد زیرساخت های مورد نیاز اشتغال زایی، اعتبارات دهیاری های بخش مرکزی رشد 10 برابری داشته که اجرای طرح گازرسانی از جمله این زیرساخت هاست.
ایجاد دو ناحیه صنعتی روستایی
به علاوه طرح ناحیه صنعتی روستایی هم برای روستاهای بیهود و محمدآباد علم این بخش تهیه شده طوری که 7 واحد تولیدی در روستای بیهود اعلام آمادگی کردند و بیشترطرح های متقاضیان هم در زمینه فراوری گوشت، محصولات کشاورزی، تولید قطعات خودرو و... است. مهم تر از همه این که در برخی از روستاها مانند بیهود ستاد توسعه و اشتغال مردمی راه اندازی شده و دولت هم از آن ها حمایت کرده طوری که در حال حاضر 25 نفر از بانوان این روستا به حرفه حوله بافی و پارچه بافی مشغولند. بخشدار مرکزی قاین اشاره ای به ابلاغ اعتبارات اشتغال زایی روستایی از محل صندوق توسعه ملی دارد و می افزاید: به روستاها اعلام شده تا پایان ماه جاری طرح های خود را برای بهره مندی از این تسهیلات به بخشداری ارائه دهند و استقبال از این منابع اعتباری به حدی است که فقط از روستای بزن آباد 50 طرح به بخشداری ارجاع شده است.
«رمضان پور» از اجرای طرح نیروگاه خورشیدی به صورت پایلوت(آزمایشی) در روستاهای گرماب، تیگاب و گرد تیغ این بخش با حمایت کمیته امداد امام خمینی(ره) خبر می دهد و می گوید: روستای محمد آباد علم این بخش هم که عمده محصول آن زرشک است به عنوان پایلوت ایجاد شرکت های روستا تعاون انتخاب شد
همچنین ستاد توانمند سازی امام علی(ع) وموسسه ابرار هم هرکدام در 10 روستای بخش برای ایجاد اشتغال زایی فعالیت می کنند.طرح اصلاح نژاد دام هم درروستای بزن آباد این بخش استارت خورد وبرخی روستاهای دیگر هم خواهان اجرای این طرح هستند
به علاوه در روستای کلی یک طرح پرورش شترمرغ درحال ایجاد است که با عملیاتی شدن آن 25 نفر مشغول به کار خواهند شد.دیگر این که چون روستای اکبرآباد این بخش قطب تولید محصولات گلخانه ای است ایجاد واحدهای تولیدی گلخانه ای وپرورش شتر مرغ در دستور کار است.
مهم تر از همه این که روستاییان تجن، خونیک تجن، فلک و... که نزدیک به سدبیهود هستند از آب این سد برای آبیاری مزارع زعفران خود استفاده می کنند هرچند که این آب را به وسیله تانکر منتقل می کنند اما این سبب شده تا سطح زیر کشت این روستاها دراین سال ها سه تا 4 برابر شود.
جمعیت بخش
این مقام مسئول، جمعیت بخش مرکزی را براساس سرشماری سال 95،73 هزار و 917 نفر اعلام می کند و می افزاید: جمعیت این بخش درسرشماری سال 90،70 هزار و 663 نفر بوده است.
به گفته«رمضان پور»بخش مرکزی قاین ۶۴ دهیاری دارد که از این تعداد ۶۰ دهیاری آن پاره وقت و ۴ دهیاری (اسفشاد، پهنایی، بیهود و محمد آباد علم) تمام وقت و دارای ۶۳ شوراست.
همچنین این بخش جمعا ۸۷ پارچه آبادی دارد که منابع آبی آن  ۳۵۶ رشته قنات، ۱۱۹حلقه چاه عمیق و نیمه عمیق است اما تداوم خشکسالی ها سبب شده تا تعداد زیادی از قنات ها بخشکد و دبی آب آن ها به دشت کاهش یابد و از عمق چاه های آب هم کاسته شود. محصولات عمده این بخش زرشک، زعفران، پسته، آلو، گندم، جو و حبوبات است.
 علاوه بر این ها تأسیس شرکت سهامی- زراعی ابراهیم آباد (مهدی آباد) نقطه عطفی در شکوفایی اقتصاد و منطقه به ویژه روستاهای ابراهیم آباد و روستاهای هم جوار است که در آینده نزدیک شاهد دگرگونی وضع اقتصادی منطقه خواهیم بود.
همچنین سد خاکی روستای فرخی تاثیرات مثبتی بر وضع زیست محیطی و کشاورزی این روستا و روستای ابراهیم آباد خواهد گذاشت.
وی مهم ترین مکان های گردشگری  بخش مرکزی را قلعه کوه قاین، جنگل زول، سد فرخی، آب گرم گرماب، غار جوجه واقع در محدوده خونیک سفلی، دشت اسفدن ،مزارع ورزق ومنطقه کاکره از توابع روستاهای کره و تکابند اعلام می کند.